کتاب زیبایی چیزهای روزمره اثر سوئتزو یاناگی (نشر مشکی)

زندگی و سال‌های آغازین سوئتزو یاناگی:

سوئتزو یاناگی در سال ۱۸۸۹ در توکیو به دنیا آمد. نام او را گاهی «مونیوشی یاناگی» نیز می‌نویسند؛ هر دو نام به یک نویسنده اشاره دارند. پدرش از افسران نیروی دریایی ژاپن بود و یاناگی از جوانی به فلسفه، مذهب، هنر و ادبیات علاقه نشان داد.

او در سال ۱۹۱۰ همراه چند تن از دوستانش در راه‌اندازی مجله ادبی «شیراکابا» نقش داشت. این مجله در معرفی هنر و اندیشه جدید به نسل جوان ژاپن اهمیت زیادی پیدا کرد. یاناگی در سال ۱۹۱۳ از رشته فلسفه دانشگاه امپراتوری توکیو فارغ‌التحصیل شد.

آشنایی با صنایع دستی کره:

یکی از اتفاق‌های مهم زندگی یاناگی آشنایی با سفال و صنایع دستی کره بود. از سال ۱۹۱۶ چند بار به شبه‌جزیره کره سفر کرد و در آنجا متوجه زیبایی وسایلی شد که صنعتگران معمولی برای استفاده روزانه مردم می‌ساختند. این تجربه نگاه او به مفهوم هنر را تغییر داد.

او بعدها در سال ۱۹۲۴ در سئول به راه‌اندازی موزه هنرهای مردمی کره کمک کرد. توجه یاناگی فقط به خود اشیا محدود نبود؛ او به فرهنگ و مردمی که این آثار را ساخته بودند نیز علاقه داشت و درباره سیاست‌های ژاپن در کره نیز مطالب انتقادی نوشت.

شکل‌گیری جنبش مینگی:

یاناگی همراه با سفالگرانی مانند شوجی هامادا و کانجیرو کاوای در دهه ۱۹۲۰ به وسایلی توجه کرد که تا آن زمان چندان جدی گرفته نمی‌شدند؛ کاسه، پارچه، ظروف سفالی و وسایل ساده‌ای که صنعتگران ناشناس برای استفاده مردم عادی می‌ساختند.

آن‌ها در سال ۱۹۲۵ برای این نوع صنایع دستی واژه «مینگی» را به کار بردند؛ واژه‌ای که به صنایع دستی مردم اشاره دارد. یاناگی معتقد بود زیبایی همیشه نتیجه شهرت هنرمند، قیمت بالا یا تزئین زیاد نیست و یک وسیله ساده و کاربردی هم می‌تواند زیبایی واقعی داشته باشد.

نگاه او به زیبایی:

برای یاناگی، شیء خوب چیزی نبود که فقط برای تماشا ساخته شده باشد. او به وسایلی علاقه داشت که بتوان از آن‌ها استفاده کرد، دوام داشته باشند و شکلشان با کاربردشان هماهنگ باشد. به همین دلیل در نوشته‌هایش بارها از ظروف، پارچه‌ها، کاغذها و دیگر وسایل ساده زندگی روزمره مثال می‌زند.

او همچنین باور داشت گاهی چیزی که یک صنعتگر ناشناس و بدون تلاش برای مشهورشدن می‌سازد، می‌تواند زیبایی بیشتری از اثری داشته باشد که فقط برای نمایش ساخته شده است. همین نگاه بعدها روی بسیاری از هنرمندان، سفالگران و طراحان اثر گذاشت.

تأسیس موزه صنایع دستی مردمی ژاپن:

یاناگی سال‌ها صنایع دستی مناطق مختلف ژاپن را جمع‌آوری و بررسی کرد. نتیجه بخشی از این فعالیت‌ها در سال ۱۹۳۶ به تأسیس موزه صنایع دستی مردمی ژاپن در توکیو رسید. او نخستین مدیر این موزه شد و تا پایان زندگی از طریق نمایشگاه‌ها، سفرها و نوشته‌هایش برای شناساندن نگاه مینگی تلاش کرد.

آثار و نوشته‌های مهم:

یکی از نوشته‌های مهم یاناگی «راه صنایع دستی» است که در سال ۱۹۲۸ منتشر شد و در آن دیدگاه خود را درباره ارزش و زیبایی صنایع دستی توضیح داد. مجموعه‌هایی مانند «صنعتگر ناشناس» و «زیبایی چیزهای روزمره» نیز بعدها باعث شدند اندیشه‌های او در خارج از ژاپن مخاطبان بیشتری پیدا کنند.

«زیبایی چیزهای روزمره» مجموعه‌ای از مقاله‌های اوست که نشان می‌دهد این نگاه فقط درباره هنر ژاپنی نیست؛ بلکه درباره رابطه‌ای است که همه ما با وسایل اطرافمان داریم. نسخه انگلیسی این مجموعه در سال ۲۰۱۹ در مجموعه کلاسیک‌های پنگوئن منتشر شد.

خانواده و تأثیر بر طراحی:

پسر او، سوری یاناگی، بعدها به یکی از طراحان صنعتی شناخته‌شده ژاپن تبدیل شد. اندیشه‌های سوئتزو یاناگی درباره سادگی، کاربرد و احترام به مواد و ساخت، در نسل‌های بعدی طراحان و صنعتگران ژاپنی نیز ادامه پیدا کرد.

سال‌های پایانی و درگذشت:

یاناگی در سال‌های پایانی زندگی همچنان به نوشتن، برگزاری نمایشگاه و گسترش نگاه خود به صنایع دستی ادامه داد. در سال ۱۹۵۷ در ژاپن به‌عنوان یکی از چهره‌های مهم فرهنگی مورد تقدیر قرار گرفت. او در سال ۱۹۶۱ و در ۷۲سالگی درگذشت. موزه‌ای که بنیان گذاشت همچنان در توکیو فعال است و میراث جنبش مینگی را نگهداری می‌کند..